Latte art maken

Waar kijk jij het meeste naar uit als je naar een koffiebar toe gaat? Naar de heerlijke smaak van de koffie? Naar de gezellige sfeer in de koffiebar? Of toch naar de latte art die je op jouw koffie kunt vinden? In de afgelopen jaren is de kwaliteit van latte art in ieder geval naar ongekende hoogte gestuwd.

Wat is latte art nou precies? Nou, je ziet latte art op de foto hiernaast. Het gaat hierbij puur om de figuren die aan de bovenkant van de koffie te vinden zijn. Deze figuren maakt een professionele barista met behulp van melk, een melkkannetje en door een unieke techniek toe te passen.

Maken van een latte art

Het is absoluut niet makkelijk om een latte art te maken. Een professionele barista is hiervoor echter getraind, waardoor het hem/haar goed af gaat. Mede daardoor kan jij nóg meer van jouw kopje koffie genieten. Overigens kom je latte art niet alleen in speciale koffiebars tegen, maar ook bijvoorbeeld in een restaurant of een café.

In dit artikel laten we jou graag kennis maken met latte art. We bespreken uitgebreid wat latte art is, hoe je zelf latte art kunt maken, welke benodigdheden je hiervoor nodig hebt, wat de beste melk voor latte art is en wat de beste tips zijn voor het maken van latte art.

Een nadere blik op latte art

Latte art is het decoreren van espresso met behulp van melk. Deze melk wordt met uiterste precisie – en een unieke techniek – door en ‘op’ de espresso geschonken. Deze melk krijgt uiteindelijk een prachtige vorm bovenop de espresso, zoals je op de foto hiernaast duidelijk kunt zien.

Voor de historie van latte art moeten we terug gaan naar de jaren 80 van de vorige eeuw. Vanaf dat moment begon men in koffiehuizen namelijk met het creëren van unieke kopjes koffie. De focus lag daarbij niet zozeer op de koffie zelf, maar puur op het uniek decoreren van de koffie.

Een nadere blik op latte art

Destijds werd dit gedaan door gestoomde melk en een espresso shot met elkaar te combineren. Dit is eigenlijk latte art zoals het ooit bedoeld was, maar een nieuwe ontwikkeling zorgde enige tijd geleden voor een compleet andere dimensie.

Men kwam er namelijk achter dat microgestoomde melk nóg meer mogelijkheden met zich mee zou brengen. Microgestoomde melk is simpelweg melk die onder een hoge druk gestoomd is, waardoor de samenstelling van de melk veranderd.

Juist door deze samenstelling is het mogelijk om met deze melk patroontjes in de koffie te maken. Je kunt hierbij de melk eigenlijk met verf vergelijken en de koffie met een muur. Met onderstaande video krijg je een duidelijk(er) beeld van wat datgene wat latte art precies is:

Verschillende latte art technieken

Wil je ook graag met latte art aan de slag gaan? Lijkt het jou super om op deze manier mensen bij jou thuis met een uniek kopje koffie te verrassen? In dat geval moet je eigenlijk een keuze gaan maken tussen drie verschillende technieken:

  • Het schenken met de vrije hand
  • Het etsen

Schenken met de vrije hand

Beide technieken zie je in bovenstaande video naar voren komen. In eerste instantie zie je dat de barista de gestoomde melk met de vrije hand in weet te schenken. Bij het schenken hiervan maakt zij gebruik van een melkkannetje, waarbij zij min of meer het schenktuitje als potlood gebruikt. Door het melkkannetje met beleid te bewegen, worden de figuren in de koffie aangebracht.

Etsen/etsching

De techniek ‘etsen’ gaat nog veel verder dan de hierboven genoemde techniek. In de hier bovenstaande video kan je vanaf 1:55 precies zien wat etsen inhoudt. Eigenlijk kan deze techniek het beste vergeleken worden met tekenen, waarbij je ook nog met verschillende kleuren kunt werken. Deze kleuren weet je te creëren door kleurstoffen te combineren met de gestoomde melk.

Met behulp van een stokje kan je vervolgens de gestoomde melk in de koffie helemaal uitwerken. Je kunt daar verschillende kleuren aan toevoegen en je kunt hiermee een zéér gedetailleerd kunstwerk maken. In de video hierboven zie je bijvoorbeeld dat de barista een prachtige pauw weet te maken.

Etsen techniek

Wil je meer inspiratie op doen? Bekijk dan zeker een onderstaande video. In deze video wordt de etsen-techniek gecombineerd met het gebruik van warme chocoladesaus. Latte art kan je namelijk met zowel gestoomde melk als met chocoladesaus uitvoeren; je kunt qua creativiteit in ieder geval alle kanten op:

Wat heb je nodig om latte art te maken?

Met name de barista’s hebben zich in de afgelopen jaren ontpopt tot ware latte-art-meesters. Zij hebben de juiste techniek onder de knie gekregen én zij hebben de juiste benodigdheden tot hun beschikking. Maar, om welke benodigdheden gaat het dan precies?

Bij latte art draait het niet alleen om de melk, maar puur om het totaalplaatje. Je moet dus bijvoorbeeld óók de juiste espressomachine gebruiken, de juiste koffiebonen gebruiken en de juiste kopjes gebruiken.

Koffiebonen

Voor latte art is het wenselijk dat de koffiebonen niet té vers zijn. Als je een espresso met té verse koffiebonen gaat bereiden, ontstaat er in het kopje een soort van ontgassingsreactie. Deze ontgassing zorgt ervoor dat de gestoomde melk, in het kopje, zelf uit elkaar gaat vallen. Dit zorgt ervoor dat je bijvoorbeeld niet ene prachtig blad of een prachtig hart van de gestoomde melk kunt maken.

Arabica koffiebonen

Daarbij is het ook wenselijk dat de koffiebonen niet té oud zijn. Als de koffiebonen te oud zijn, brengen de koffiebonen een stuk minder crema met zich mee. Juist een fraaie cremalaag is wenselijk bij latte art.

Check direct ons artikel ‘Beste koffiebonen’ om te achterhalen wat de beste/lekkerste koffiebonen zijn. In dat artikel vind je meerdere soorten koffiebonen terug die absoluut voor latte art geschikt zijn!

Melkopschuimer en/of espressomachine

Voor latte art is het wenselijk dat de melk op de perfecte wijze geschuimd wordt. Dit proces moet onder de juiste druk gebeuren én moet ook de juiste tijdsduur hebben. Om dit voor elkaar te krijgen, is het aan te raden om een hoogwaardige melkopschuimer te gebruiken.

Ben je op zoek naar een nieuwe melkopschuimer? Check dan zeker ons artikel ‘Beste melkopschuimer’. In dat artikel bespreken wij waar een melkopschuimer aan moet voldoen én wat in onze ogen de beste melkopschuimers zijn. Eén van die melkopschuimers kan je vervolgens met één druk op de knop aanschaffen.

senseo melkopschuimer spiraal

Overigens is de aanschaf van een melkopschuimer niet altijd noodzakelijk. Je kunt er namelijk ook voor kiezen om een espressomachine inclusief een melkopschuimer te kopen. Met een dergelijke machine kan je een heerlijk kopje koffie zetten én direct het melk op de juiste manier opschuimen.

Wil jij het graag makkelijk voor jezelf maken? Kies dan voor een prachtige espressomachine. In ons artikel ‘Beste espressomachine’ hebben wij de beste machines voor je op een rijtje gezet. Kies bij voorkeur wél voor een espressomachine met een ingebouwd melkopschuimer van een hoge kwaliteit.

Melkkan

Sage pistonmachine stoompijpje

Een latte art maken zonder daarbij een melkkan te gebruiken? Dat is in principe onmogelijk. Voor elke barista is een melkkan van onmisbaar belang; besteed dus veel tijd aan de zoektocht naar de beste melkkan. Bij latte art is het daarbij wenselijk dat de kan een prettig handvat heeft, dat de kan een schenktuit heeft en dat de kan aan de onderkant breder is dan aan de bovenkant.

Wil je graag direct een nieuwe melkkan aanschaffen? Daarvoor ben je in ons artikel ‘Beste melkkan’ aan het juiste adres. In dat artikel hebben we de beste melkkannetjes op een rijtje gezet; met die melkkannetjes ben je direct in staat om de meest fraaie latte art ontwerpen te maken!

melk opschuimen

De beste melk

Wat heb je aan een melkkannetje als je niet eens de juiste melk gebruikt? Met bijvoorbeeld de melk van de Albert Heijn is het vrij lastig om latte art figuren te maken. Dat gaat echter direct een stuk makkelijker als je kiest voor melk die óók door barista’s gebruikt wordt.

Het gaat daarbij, in de meeste gevallen, om speciale volle melk. Bij voorkeur kies je hierbij voor volle koeienmelk. Met deze melk is het makkelijker om de latte art figuren te maken!

De juiste koffiekopjes

Heb je enig idee wat het belang van koffiekopjes is? Nou, dit belang valt absoluut niet te onderschatten. Sterker nog; als je écht van perfecte koffie wilt genieten, is het zaak om de juiste kopjes in huis te halen. Ook met het oog op de latte art is het van belang dat je de juiste kopjes gebruikt. De ‘eisen’ hierbij zijn als volgt:

  • Het kopje moet een maximale inhoud van 250 ml hebben
  • Het kopje moet een ronde vorm hebben

Is jouw kopje groter? Of heeft jouw kopje een andere vorm? Dan merk je dat het creëren van latte art figuren een stuk lastiger is.

Soorten koffiekopjes

Wil je direct de beste kopjes kopen met het oog op latte art? Check daarvoor ons artikel over de beste koffiekopjes. In dat artikel hebben wij verschillende soorten kopjes gezet die voldoen aan bovengenoemde eisen. 

Latte art pen

Wil jij écht prachtige kunstwerken gaan maken? Wil jij eigenlijk de ‘etsen’ techniek onder de knie gaan krijgen? Om te etsen kan je een stokje gebruiken, maar het is eigenlijk beter om een speciale latte art pen te gebruiken.

Een latte art pen wordt bijvoorbeeld ook door professionele barista’s gebruikt. Met dank aan deze pen is het mogelijk om figuren meer details te geven. Ook kan je met een dergelijke pen 3D-dimensionale figuren toevoegen aan jouw kopje koffie. Hoe gaaf is dat?

Meer informatie over een dergelijke latte art pen vind je in onderstaande video:

Hoe kan je zelf latte art maken?

Latte art is ware kunst. Het is een vorm van kunst waarbij een prachtige combinatie van melk en koffie verkregen wordt. Indien je de bovengenoemde benodigdheden in huis haalt, ben je zélf echter ook in staat om met latte art aan de slag te gaan.

Verwacht echter niet dat je direct een prachtig kunstwerk weet te maken. Latte art vergt namelijk de nodige oefening en ervaring. Bewaar daarom altijd je geduld, probeer de verschillende technieken uit én volg onderstaand stappenplan. In dit stappenplan bespreken we volledig hoe je zelf latte art kunt maken.

Stap 1: allereerst is het zaak om een heerlijk kopje koffie te zetten. Dat doe je met een espresso-/pistonmachine in combinatie met de beste koffiebonen. Zet het juiste kopje onder de uitloop van de machine en laat de machine zijn werk doen.

Stap 2: schenk een flinke scheut melk in het melkkannetje. Let er op dat dit goede melk is, zoals bijvoorbeeld volle koeienmelk. Zet dit melkkannetje vervolgens onder de stoompijp van jouw koffiemachine.

Stap 3: blaas met het stoompijpje lucht in het melkkannetje en wacht even af. Is de melk dik(ker) geworden? Dan kan je het melkkannetje onder het stoompijpje vandaan halen.

Stap 4: klop nu met het melkkannetje op de tafel/het aanrechtblad. Hiermee weet je alle bellen uit de melk te halen, waardoor alle melk in het melkkannetje vol en dik is (in vakjargon wordt dit overigens aangeduid met de term ‘lobbig’).

Stap 5: pak een tweede melkkannetje erbij. Schenk een kleine hoeveelheid melk over van het volle kannetje naar het lege kannetje.

Stap 6: pak nu het kopje met de espresso erbij en houd dit kopje schuin in de hand.

Stap 7: neem in jouw andere hand het melkkannetje en laat deze ongeveer 5 centimeter boven het kopje zweven.

Stap 8: schenk de melk nu heel rustig in het kopje, terwijl je het melkkannetje langzaamaan naar beden brengt.

Stappenplan latte art maken

Stap 9: houd ondertussen het kopje espresso schuin en beweeg het melkkannetje, zodat je uiteindelijk de gewenste figuren weet te creëren.

Tip: door het melkkannetje te schudden, weet je de hoeveelheid melkschuim aan te passen. Je kunt daarmee de hoeveelheid melk laten vloeien.

Stap 10: zet nu het kopje espresso neer op het aanrechtblad of op de tafel. Je ziet nu direct het prachtige figuurtje aan de bovenkant van de espresso. Is dat nog niet het geval? Dan hebben wij eigenlijk nog maar één tip: blijf oefenen.

Wil je graag bovenstaand stappenplan duidelijk voorgedaan hebben? Check dan onderstaande video. Deze video bevat slowmotion beelden, waardoor je een duidelijk beeld van de schenk-handelingen krijgt:

Wat zijn de meest gemaakte fouten bij het maken van latte art?

Als je met latte art aan de slag gaat, is de kans groot dat je fouten gaat maken. Hier is niks mis mee; latte art is immers een vorm van kunst. Pas als je veel geoefend hebt, ben je in staat om de meest fraaie figuren te creëren. Maar, welke fouten worden nou het meeste door beginners gemaakt? Wij hebben deze fouten voor jou op een rijtje gezet:

  • Het schenktuitje van de melkkan zit te dicht of te ver bij de espresso vandaan.
  • De melkkan wordt te snel of te hard geschud, waardoor je moeilijk in een vorm kunt schenken.
  • De melkkan wordt in de verkeerde hoek gehouden ten opzichte van het kopje espresso.
  • De melk wordt veel te voorzichtig in de espresso geschonken.
  • De melk is op de verkeerde manier geschuimd; hierdoor kan de melk te dun of juist te dik zijn.
  • Het verkeerde kopje wordt gebruikt. Gebruik echt alleen een rond kopje met een maximale inhoud van 250 ml.

Voor meer informatie over deze gemaakte fouten is onderstaande video aan te raden. In deze video zie je direct hoe deze fouten er in de praktijk uitzien:

Slotwoord

Het maken van latte art is een vak apart. Je moet hier veel voor oefenen, je moet de juiste benodigdheden in huis halen en je moet het nodige geduld zien te bewaren. Als je eenmaal één van de technieken onder de knie hebt, ben je in staat om prachtige latte art figuren te gaan maken.

Wij willen je graag aanraden om dit artikel nogmaals goed door te nemen. Bekijk op je gemakje de verschillende video’s en krijg daarmee een duidelijke indruk van de verschillende technieken.

Zorg er verder voor dat je de beste espressomachine, de beste melkopschuimer, de beste koffiekopjes, de beste melk, het beste melkkannetje en de beste koffiebonen te gebruiken. Daarmee ben je echt in staat om de beste latte art te maken. Veel plezier en succes met het maken van latte art!

Tips latte art maken